Stan zapalny ucha po zimowym spacerze – jak chronić uszy przed mrozem i wiatrem?

Zimowy spacer to doskonały sposób na poprawę samopoczucia i wzmocnienie kondycji. Zdarza się jednak, że kontakt z niską temperaturą, wiatrem i wilgocią skutkuje nieprzyjemnymi dolegliwościami ze strony uszu, także tymi wskazującymi na rozwijający się stan zapalny. Dlaczego tak się dzieje i jak chronić swoje uszy, nie rezygnując ze spędzania czasu na świeżym powietrzu w chłodniejsze miesiące?

Jak zimowe warunki mogą wpływać na stan uszu?

Podczas zimowego spaceru odsłonięte części ciała są narażone na działanie niskiej temperatury, silnego wiatru, który potęguje uczucie chłodu oraz wilgoci. Zewnętrzne części ucha wyróżniają się wyjątkowo cienką i delikatną skórą. Z tego powodu niekorzystne warunki pogodowe mogą stosunkowo łatwo prowadzić do obkurczenia naczyń krwionośnych, a to skutkuje osłabieniem miejscowej odporności. Dzieje się tak, ponieważ droga przeciwciał, które są transportowane przez krew i docierają do tkanek przez naczynia włosowate, jest wówczas utrudniona.

Intensywny mróz i wilgoć mogą odpowiadać także za mikrourazy tkanek zewnętrznych, co sprzyja wnikaniu i namnażaniu się drobnoustrojów (wirusów, bakterii, grzybów). W ten sposób może dochodzić do zapalenia ucha zewnętrznego.

Nie tylko lokalne wychłodzenie ciała może sprzyjać stanom zapalnym ucha. Gdy mróz i wiatr osłabiają tkanki górnych dróg oddechowych, łatwiej o infekcję ogólnoustrojową. Z kolei drobnoustroje mogą przenikać do ucha przez trąbkę słuchową (Eustachiusza) właśnie z nosa i gardła, odpowiadając za stan zapalny ucha środkowego.

Jesień i zima to także okres zwiększonej aktywności wirusów. Z kolei ogrzewanie pomieszczeń obniża wilgotność powietrza, sprzyjając wysuszaniu skóry i gęstnieniu woskowiny usznej. To wszystko zwiększa ryzyko stanów zapalnych.

Jakie objawy wskazują na stan zapalny ucha po wychłodzeniu?

Zanim zdecydujesz, co na stan zapalny ucha najlepiej zastosować, konieczne jest określenie przyczyny i stopnia zaawansowania dolegliwości. Pierwsze symptomy mogą pojawiać się niedługo po powrocie z zimowego spaceru. Zaczerwienienie, swędzenie i suchość skóry zwykle są zmianami przejściowymi, wynikającymi głównie z podrażnień. Nie można ich jednak lekceważyć, ponieważ mogą sprzyjać rozwojowi infekcji.

Przy stanie zapalnym wskazującym na infekcję zwykle mowa o tkliwości i bólu ucha, świądzie, wrażeniu rozpierania czy zaczerwienieniu i obrzęku małżowiny i/lub zewnętrznego przewodu słuchowego. Objawy takie mogą pojawiać się wspólnie lub tuż po dolegliwościach ogólnoustrojowych – bólach mięśni, podwyższonej temperaturze ciała, nieżycie nosa i kaszlu. W zaawansowanych i ostrych stanach zapalnych ucha może dochodzić do bólu promieniującego do głowy i szczęki, wycieku z ucha oraz zaburzeń słuchu.

Profilaktyka – jak chronić uszy przed mrozem i wiatrem?

Ochrona poprzez samo założenie czapki lub opaski zakrywającej uszy może pomóc, ale zwykle nie jest wystarczająca. Dlaczego? Ponieważ to ogólne osłabienie odporności jest głównym czynnikiem predysponującym do infekcji ogólnoustrojowych i usznych. Z tego powodu częściej chorują dzieci, osoby starsze oraz osłabione.

Przede wszystkim wybieraj modele nakryć głowy wykonane z materiałów termoizolacyjnych, które nie tylko zatrzymują ciepło, lecz także pozwalają skórze ,,oddychać”. Pamiętaj, aby nie przesadzać z ich grubością – dobrym sposobem na uodpornienie organizmu jest jego stopniowe przyzwyczajanie do niskich temperatur.

Na mrozie nie sięgaj też po słuchawki, zwłaszcza douszne. Chociaż “uszczelniają” przewód słuchowy, tak naprawdę sprzyjają gromadzeniu się wilgoci i woskowiny oraz podrażnieniom, a przez to również stanom zapalnym ucha.

Niekorzystny wpływ na uszy może mieć również wkładanie do kanału słuchowego waty czy wacików nasączonych olejkami rozgrzewającymi. Takie czynności sprzyjają namnażaniu się bakterii beztlenowych oraz mogą spotęgować podrażnienia. Zamiast tego zadbaj o łagodne, bezpieczne rozgrzanie ciała po zimowym spacerze – zwiększaj temperaturę stopniowo, unikaj nagłego kontaktu z gorącą wodą czy bardzo ciepłymi nawiewami powietrza.

Staraj się też nie dotykać twarzy i uszu brudnymi dłońmi oraz nie zdrapywać ewentualnych zmian skórnych. W ramach bezpośredniej ochrony małżowiny usznej stosuj delikatne kremy ochronne. Pamiętaj też o wzmocnieniu odporności. W tym sprawdzi się zdrowa dieta i aktywność fizyczna dopasowana do Twoich możliwości – żyj zdrowo i nie rezygnuj ze spacerów nawet zimą.

Źródła:

https://www.london-ent.co.uk/news/why-do-ear-infections-become-more-common-in-winter/

https://www.uab.edu/news/news-you-can-use/cover-your-ears-how-cold-weather-affects-hearing

https://pacjent.gov.pl/aktualnosc/szczypie-w-nosy-szczypie-w-uszy-jak-sie-chronic-przed-mrozem

https://o-lekach.pl/dlaczego-latwiej-sie-przeziebic-gdy-jest-zimno/

https://www.mp.pl/pacjent/dieta/wywiady/90034,od-czego-zalezy-odpornosc

https://podyplomie.pl/medycyna/11489,reakcje-gornych-drog-oddechowych-na-zimne-powietrze?page=2&srsltid=AfmBOoqmOOrn4S1NZdS85Yhjihz98sZK4n29MEXrT1YmLKxtZv5KkxO4

LIX/21034/02/26